Zuid-Limburg heeft een gevarieerde economie, met een mix van grote bedrijven, middelgrote bedrijven en kleine ondernemingen, verspreid over verschillende sectoren. Zo komt zo’n 60% van de toegevoegde waarde in de Limburgse economie van het grootbedrijf, en in Zuid-Limburg zorgt het grootbedrijf zelfs voor driekwart van de werkgelegenheid.
Wat deze regio bijzonder maakt is dat maar liefst 76% grenst aan Duitsland en België en dus maar 24% aan Nederland. Dat maakt dat deze regio een extra uitdaging heeft, omdat grens overstijgend werken en grens overstijgende arbeidsmobiliteit geen vanzelfsprekendheid is, onder andere vanwege wet- en regelgeving. De industrie is altijd nog een belangrijke motor van deze regio. Dit maakt de regio ook conjunctuurgevoelig.
De industrie speelt een grote rol in het werkgelegenheidsaanbod.
Bron: UWV, 2024
Industrie, de grootste sector, reageert wel op economische ontwikkelingen. De arbeidsmarkt reageert gemiddeld niet sterk op economische terugval.
Bron: UWV, 2024
De werkgelegenheid zal afnemen in de industrie met ongeveer 4.300 banen, maar groeit in de zorg en welzijn en specialistische diensten in de detailhandel. Bron: CBS, 2024
Het faillissement van VDL-Nedcar eind 2023 had grote gevolgen, met een stijging van 14% in het aantal WW-uitkeringen.
Bron: UWV, 2024
Bijna 1 op de 3 werkenden is 55 jaar of ouder.
Bron: CBS, 2024
Eind juni 2024 stonden er meer dan 11.000 vacatures open, deels door de vergrijzing en vervangingsvraag.
Bron: UWV, 2024
Voor 60 van de 93 beroepsgroepen blijft de arbeidsmarkt zeer krap. Er is vooral een grote vraag naar technici, zorgpersoneel en onderwijzers. Deze tekorten blijven waarschijnlijk tot 2028 bestaan, zelfs als er meer gediplomeerden in deze sectoren komen.
Bron: Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt, 2023
Zuid-Limburg bestaat uit 16 gemeenten, met Heerlen als centrumgemeente. In totaal wonen er 600.290 mensen in de regio, waarvan 66,8% deel uitmaakt van de beroepsbevolking.
Aantal inwoners in grootste vijf gemeenten: + daarvan het onbenut arbeidspotentieel:
Bron: CBS, 2024
Bron: UWV, 2023
Er is in Zuid-Limburg onbenut arbeidspotentieel:
Het aantal mensen met een uitkering is gedaald van 79.000 in 2013 naar 37.000 in 2023.
Bron: UWV, 2024
Zuid-Limburg staat voor meerdere uitdagingen. Er is een structureel tekort aan personeel in belangrijke sectoren zoals de zorg en het onderwijs. Tegelijkertijd werkt een groot deel van de inwoners over de grens, krimpt de beroepsbevolking en groeit de vraag naar zorg. Deze ontwikkelingen hangen samen met bredere demografische trends en sociaaleconomische verschillen binnen de regio, en maken de noodzaak voor gerichte actie alleen maar groter.
Er is daarom dringend behoefte aan beleid dat inzet op omscholing, het aantrekken van nieuwe arbeidskrachten, en het behouden én versterken van een aantrekkelijke leefomgeving en goed onderwijs.
Juist daarom kiezen de gemeenten, samen met het UWV, private partners en andere arbeidsmarktpartijen, voor een gezamenlijke en strategische samenwerking. Alleen door de krachten te bundelen kan de regio inspelen op de veranderende arbeidsmarkt en werken aan een duurzame, leefbare en veerkrachtige toekomst.
